Ömer Can Talu · Yazı
Dünyadan Amele Bayramı Kutlamaları
Osmanlıca gazeteleri tararken 3 Mayıs 1927 yılında yayınlanmış olan Hakimiyet-i Milliye gazetesinde “İşçi Bayramı” kutlamalarıyla ilgili bir habere rastladım. Haberin başlığı “Bu Sene Amele Bayramı Dünyanın Her Tarafında Sükunetle Geçti” şeklinde verilmişti.
Benim ilgimi çektiği için çevirisini yaparak yayınlıyorum. Tabi ki o dönemde de İşçi bayramı kutlamaları en coşkulu şekilde Moskova ve Pekin’de gerçekleştiriliyormuş. Ancak verilen haberlerde ilginç noktalar var. Birincisi 1927 yılında Londra’daki belediye binasına kızıl bayrak asılması ve bu bayrağın halk tarafından parçalanarak ortadan kaldırılması olayı. İkincisi ise yine Londra’daki 1 Mayıs kutlamalarında bulunan ahalinin “Çin’e ilişmeyin” şeklinde pankartlar taşımasıdır. Yorumu siz değerli okuyuculara bırakıyorum.
Umarım çeviri ve içindeki bilgiler ilginizi çeker. Keyifli okumalar.
Bu Sene Amele Bayramı Dünyanın Her Tarafında Sükunetle Geçti
Moskova’da Kızıl meydanda tezahürat
İngiliz ameleleri “Çine ilişmeyin” ibaresini taşıyan levhaları hamilen(taşıyarak) Londra sokaklarında nümayiş(gösteri) yaptılar
Moskova’da “Lenin”in mezarı bulunan Kızıl meydandan geçen 1 Mayıs’ta yapılan resmi geçit
Moskova, 1 (A.A) – Bir Mayıs bayramı bugün büyük bir halk bayramı şekli almıştır. Yapılan muazzam tezahürata bir milyona yakın ahali iştirak etmiştir. Kıt’at-ı askeriye(Askeri birlikler) Kızıl meydanda Harbiye ve Muharebe Komiseri ve Veslof … resmi geçit yapmışlardır.
Erkan-ı hükümet(Hükümet liderleri) ve heyet-i süfera(Büyükelçiler heyeti) resmi geçitte hazır bulunmuşlardır.
Londra’da bir hadise
Londra, 1 (A.A) – Londra’da … belediye binası üzerine keşide olunan Kızıl bayrak Pazar günü ahali tarafından yırtılmıştır.
“Çin’e İlişmeyiniz!”
Berlin, 1 (A.A) – Londra’da bir Mayıs hararetle tes’îd edilmiştir(kutlanmıştır) “Çin’e ilişmeyin!”
….. Devamı yırtılmış, okunmuyor.
Pekin, 1 (A.A) – Zabıta-yı amelenin(Güvenlik personellerinin) bir Mayıs münasebetiyle icra edeceği nümayişi(gösterisi) men etmiştir. Mezkur(adı geçen) bayram Hankok ve Şanghay’da tam sükun içinde geçmiştir.
Tokyo’da bazı tevfikat(tutuklamalar)
Tokyo, 1 (A.A) – Bir Mayıs bayramı sükun içinde geçmiş, yalnız amele ictimalarında(toplanmalarında) bir takım tevfikat(tutuklamalar) yapılmıştır.
Paris’te işçiler muntazaman(düzenli olarak) çalıştı
Paris, 1 (A.A) – Resmi hidemat-ı umumiye(Kamu hizmetleri olarak çevrilebilir) sıkı surette icra edilmektedir. Gaz, elektrik ve metropolitan servislerinde hiç kimse vazife başından ayrılmamıştır.
Osmanlıca Sözlük
Sükunet: Sakinlik, Hareketsizlik, Rahatlık
Hamilen: Taşıyarak
Nümayiş: Gösteri
Erkan: İleri gelenler, Önderler, Temeller, Esaslar
Süfera: Elçiler, Büyükelçiler
Tes’îd: Kutlama
Mezkur: Adı geçen
İctima: Toplanma, Toplantı
Hidemat: Hizmetler
Kaynak ve yöntem notu
İçerik beyanı: 3 Mayıs 1927 yılında yayınlanmış olan Hakimiyet-i Milliye gazetesinde “İşçi Bayramı” kutlamalarıyla ilgili bir habere rastladım. Kaynak künyesi, sayı ve sayfa bilgileri ayrıca doğrulanmalıdır.
Arşiv bağlantısını görüntüle ↗Okumaya devam et
İlgili Yazılar ve Araştırmalar

Osmanlıca Nedir? Harf İnkılabı Gerekli miydi?
Değerli dostlar, Osmanlıcanın yani Osmanlı Türkçesi’nin tam anlaşılamadığını, Osmanlıca nedir diye soranların bunu farklı bir dil zannedildiğini görmekteyim. Farklı kesimlerden insanlar, hatta birçok gazeteci dahi bu konuda maalesef yanlış bilgi sahibi olduğu için harf inkılabı ve dönemle ilgili yanlış çıkarımlarda bulunmaktadır. Bu yüzden çok basit şekilde, Osmanlıca bilmeyenlerin de(gayet tabi herkesi bilmek zorunda değil) anlayabileceği […]

Türklük ve Yunanlılık – 5 Temmuz 1920
Hakimiyet-i Milliye Gazetesinin 5 Temmuz 1920 tarihinde ilk sayfada yayınladığı bu yazı özetle, Türkiye’nin zararına çalışan ve “Yunanlılık” yapan kişilerden ve faaliyetlerinden bahsetmektedir. Başkomutan Mustafa Kemal Atatürk, Türk Ordusunu denetliyor.(Fotoğraf haberde geçmemektedir.) TÜRKLÜK VE YUNANLILIK Osmanlı Devleti’nin mütenevvi(çeşitli) olan esbab-ı inhitatını(çöküş sebeplerini) tedkik eylediğimiz vakit, bu sebeplerin arasında en büyüklerinden birinin Yunan âmâlini(emellerini) mevki-i faale(faal […]

Yunan Taarruzları – 1 Temmuz 1920
Bugünden itibaren Hakimiyet-i Milliye gazetesinin ilk sayfalarında bulunan haberlerden ilgi çekici olanları -ki dönem itibariyle birçoğu savaş haberleri- çevirip yayınlayacağım. Bu bağlamda 1 Temmuz 1920 tarihli Hakimiyet-i Milliye gazetesinden çevirdiğim ilk haberi aşağıda ilginize sunuyorum. Fotoğraf temsilidir. Yunan askerlerinin Karahisar’da oldukları bir zamana aittir.(1922) YUNAN TAARRUZLARI Yeni bir ittifak-ı müselles(üçlü pakt) karşısındayız: Yunanistan, İngiltere İstanbul […]
